Pagina 13: De Hoofdplaatpolder

De recreant van nu, die zijn of haar vakantie doorbrengt in het rustige Hoofdplaat, beseft niet dat er achter de zeedijk liggende polders eeuwenoude verhalen of tekeningen zijn over het ontstaan van dit jonge gebied, aldus Jaap Boeckhout, oud-opzichter van het Waterschap ’t Vrije van Sluis, in de informatiegids van het plaatselijke vakantiepark. In het eerste weekend van juni wilden we als familie de festiviteiten rondom het 240-jarig bestaan van nabij meemaken. Via Dominique konden we een ruime bungalow huren op het park en zo deelgenoot worden van een mooi feestweekend. De artikelen in de vorige dorpskrant spreken voor zich.

Op naar Hoofdplaat 245 jaar. (Bij leven en welzijn)

In de periode na de Hoofdplaat-feesten ben ik nog eens gaan rondneuzen in mijn kasten. Daar vond ik een bekende kaart van Wilderom: De inlaagdijken van de Hoofdplaatpolder. Afkomstig uit een publicatie van 1973: Tussen afsluitdammen en deltadijken, Zeeuwsch-Vlaanderen deel 4.

Deze kaart werd een jaar of acht geleden gebruikt tijdens de natuureducatie-lessen gegeven aan de leerlingen van de basisscholen van Hoofdplaat en omgeving. De toenmalige docent Ron Martens (helaas te vroeg overleden) wist de leerlingen van de bovenbouw op een enthousiaste manier de ontstaansgeschiedenis van de Hoofdplaat-polder te vertellen. Bij de toenmalige schapenboerderij aan de Westlangeweg werden de leerlingen bijgepraat, aan de hand van een speurtocht werden de bekende plekken met de fiets bezocht.

De eerste locatie was bovenaan de dijk in Hoofdplaat bij het verrekijker. Wat zie je als je rondkijkt ? De bekende plekken landinwaarts en richting de Westerschelde. Opvallend het rechte wegpatroon in de polder.

Vervolgens werd de kaart van Wilderom getoond, die in deze dorpskrant wordt geplaatst. Er vallen een aantal punten op. De oude Hoofdplaatpolder (bedijkt in 1778) was oorspronkelijk veel groter. De Hoofdplaatpolder had al vlug met landverlies te maken. Zie tweede dijk (1795) en derde dijk (1807).

Het haventje (nu: nog zichtbaar in de vorm van Tentenolle (pier aan de zeekant) en de rij paaltjes aan de oostkant), lag bij de inpoldering dus nog veel verder in zee. Oftewel Hoofdplaat lag niet aan zee, maar midden in de polder.

Opmerkelijk zijn de stelles (verhogingen) terug te vinden op de kaart die nu een bekende plek aanduiden. Waar de naam Kromme Watergang van afkomstig is kunnen we terugzien op het kaartje.

In 1969 moest het haventje worden opgeofferd aan de later aan te leggen deltawerken. Dit was na de watersnoodramp van 1 februari 1953 zonder meer noodzakelijk.

In het lespakket doet Ron een aantal rake uitspraken richting de toekomst. Het strandje zou een impuls kunnen geven aan het dorp. In 1996 was ikzelf betrokken bij de feestelijke opening van het strandje (W.S) 22 jaar later is het strand opnieuw geopend (zie bericht vorige dorpskrant). “Goed voor de inwoners van Hoofdplaat en het vakantiepark.

Voor de rest blijven de kansen voor dit deel van de kust onzeker. De aanleg van een jachthaven voor honderden zeilboten is verder weg dan ooit. Het dempen van de vaargeul van Hoofdplaat in het kader van de ontpolderingsdiscussie of  het slikkengebied aanwijzen als gebied waar zeekraal of lamsoor tot ontwikkeling kunnen worden gebracht”.

De steeds weer verraderlijke zee heeft er voor gezorgd dat het haventje verdween. Het bracht het dorp wel de veiligheid maar niet de economische voorspoed waarop gehoopt werd.

Willy Spinnewijn

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *